Podcast
NRC Onbehaarde Apen
Hosted by NRC · EN
Onbehaarde Apen is de wekelijkse wetenschapspodcast van NRC. Presentatoren Gemma Venhuizen en Karlijn Saris bespreken met de wetenschapsredactie kleine ontdekkingen, wilde theorieën, wereldschokkende inzichten en alles wat daar tussenin zit.
42episodes
Episodes
Newest firstAll episodes
De nieuwe archeologie van precolumbiaans Amerika: brede wegen, grote steden, bloeiende landbouw
Jan 1400:38:40Tap to summarizeVerborgen ruïnes diep in de jungle, brede wegen van tientallen kilometers lang: geavanceerde technieken zorgen de laatste jaren voor een stroom aan nieuwe archeologische ontdekkingen in Noord- en Zuid-Amerika. Wat betekenen deze vondsten voor de geschiedenis van deze continenten? Wat vertellen ze over de vroegere beschavingen? En hoe veranderen ze ons idee van de wereldgeschiedenis?Host: Gemma VenhuizenGasten: Sjoerd de Jong en Hendrik SpieringReactie en montage: Rosa van ToledoFoto: Roland BlokhuizenHeeft u vragen, suggesties of ideeën over onze journalistiek? Mail dan naar onze redactie via podcast@nrc.nl.Zie het privacybeleid op https://art19.com/privacy en de privacyverklaring van Californië op https://art19.com/privacy#do-not-sell-my-info.
Transcribe →De opkomst en ondergang van de Hanze
Jan 700:44:08Tap to summarizeEgoïsme en samenwerken: het zijn twee uitersten. Maar in de Middeleeuwen bleek precies die combinatie verrassend effectief. In Noord-Europa ontstond de Hanze: een los netwerk van handelaren en steden, zonder staat, zonder centraal gezag. Juist dit netwerk groeide uit tot een van de machtigste economische systemen van zijn tijd. Hier ontstonden kiemen van een nieuw kapitalisme, met vaste handelsafspraken, een gedeelde cultuur en iets wat we vandaag opnieuw ontdekken: handel is nooit alleen economie - het is óók politiek en cultuur. Hoe komt het dat dit netwerk eeuwenlang standhield? En waardoor viel het uiteindelijk toch uit elkaar?Shownote:In deze aflevering noemt Hendrik Spiering het boek De Hanze van Dick Harrison.Presentatie: Karlijn SarisGasten: Hendrik Spiering en Bas BlokkerRedactie en montage: Liz DautzenbergHeeft u vragen, suggesties of ideeën over onze journalistiek? Mail dan naar onze redactie via podcast@nrc.nl.Zie het privacybeleid op https://art19.com/privacy en de privacyverklaring van Californië op https://art19.com/privacy#do-not-sell-my-info.
Transcribe →Met één infuus genezen van MS of bloedkanker? Het lijkt mogelijk met deze immuuntherapie.
Sep 1700:27:34Tap to summarizeCAR-T, een therapie die ziekmakende cellen opruimt, was al veel belovend in kankeronderzoek, maar laat nu ook goede resultaten zien bij het behandelen van auto-immuunziektes. Helaas is de behandeling extreem duur. Ziekenhuizen willen daarom de behandeling zelf maken. Hoe ver zijn ze daarmee? En is genezing met CAR-T mogelijk?Heeft u vragen, suggesties of ideeën over onze journalistiek? Mail dan naar onze redactie via podcast@nrc.nl. Host: Gemma VenhuizenGasten: Karlijn Saris en Sander VoormolenRedactie: Rosa van ToledoZie het privacybeleid op https://art19.com/privacy en de privacyverklaring van Californië op https://art19.com/privacy#do-not-sell-my-info.
Transcribe →ASMR: waarom fluisteren en knisperen kalmeert
Sep 1000:38:21Tap to summarizeEen fluisterende stem, zacht getik, gefriemel met een papiertje — voor miljoenen mensen is het pure ontspanning. ASMR, een zintuiglijke sensatie die via video of audio mensen tot rust brengt, is een wereldwijd internetfenomeen. Maar wat gebeurt er precies in je brein? Is het een serieus te nemen zintuiglijke reactie, of gewoon goed verpakte pseudowetenschap? En moeten we niet vaker met een open blik naar dit soort fenomenen kijken?Heeft u vragen, suggesties of ideeën over onze journalistiek? Mail dan naar onze redactie via podcast@nrc.nl. Host: Gemma VenhuizenGasten: Jelka Pospig en Sander VoormolenRedactie en montage: Liz DautzenbergZie het privacybeleid op https://art19.com/privacy en de privacyverklaring van Californië op https://art19.com/privacy#do-not-sell-my-info.
Transcribe →Een goede metafoor inspireert en verleidt, maar wat als ze misleidt?
Sep 300:32:13Tap to summarizeEen wolk van een baby, de strijd tegen kanker, de economie die hapert als een oude motor. Metaforen kunnen ons helpen situaties of verschijnselen in één krachtig beeld te vatten, ook in de wetenschap. Maar metaforen zijn meer dan stijlfiguren: ze sturen en beïnvloeden ook ons denken, vaak zonder dat we het doorhebben. En ze kunnen ons misleiden. Hoe werken metaforen precies? Waar komen ze vandaan? En is er een risico aan het gebruik van metaforen? Heeft u vragen, suggesties of ideeën over onze journalistiek? Mail dan naar onze redactie via podcast@nrc.nl. Host: Gemma VenhuizenGasten: Ellen de Bruin en Sjoerd de JongRedactie en montage: Rosa van ToledoZie het privacybeleid op https://art19.com/privacy en de privacyverklaring van Californië op https://art19.com/privacy#do-not-sell-my-info.
Transcribe →HERHALING: zo vanzelfsprekend is het christendom niet
Aug 2700:51:26Tap to summarizeWe zien het christendom als een strak georganiseerde kerk, met eeuwenoude tradities die vanaf de ontstaansperiode onveranderd zijn. Maar iedere tijd had zijn eigen christendom. Vooral de eerste duizend jaar van de religie waren lang niet zo ordelijk als we denken. Sterker nog: de religie maakte toen een aantal intensieve transformaties door. Heeft het christendom wel een ware identiteit? Heeft u vragen, suggesties of ideeën over onze journalistiek? Mail dan naar onze redactie via podcast@nrc.nl. Presentatie: Gemma VenhuizenGasten: Hendrik Spiering & Bart FunnekotterRedactie & montage: Jeanne Geerken Zie het privacybeleid op https://art19.com/privacy en de privacyverklaring van Californië op https://art19.com/privacy#do-not-sell-my-info.
Transcribe →HERHALING: hoe navigeerden de Polynesiërs zonder kaart of kompas?
Aug 2000:55:31Tap to summarizeIn 1769 maakt de Polynesische meesternavigator Tupaia een zeekaart voor de Engelse ontdekkingsreiziger James Cook. Al kort daarna werd de kaart bespot door westerlingen als onbegrijpelijk en zwak. Maar in 2019 achterhaalden twee Duitse wetenschappers hoe de kaart moet worden gelezen.Heeft u vragen, suggesties of ideeën over onze journalistiek? Mail dan naar onze redactie via podcast@nrc.nl. Host: Gemma VenhuizenGast: Lucas BrouwersCo-host: Hendrik SpieringProducer: Rosa van ToledoZie het privacybeleid op https://art19.com/privacy en de privacyverklaring van Californië op https://art19.com/privacy#do-not-sell-my-info.
Transcribe →Zomerserie over de toekomst: kun je de toekomst voorspellen met een rekenmodel?
Aug 13, 202500:19:32Tap to summarizeDonald Trump schept dagelijks zoveel onzekerheid met zijn importheffingen, dat economen overuren maken in het voorspellen van de toekomst. En er zijn meer vragen waar ze mee worstelen. Wat gebeurt er bijvoorbeeld als er een financiële crisis uitbreekt? Financieel journalist Menno Tamminga zocht uit: kun je de toekomst eigenlijk wel voorspellen met een rekenmodel? Heeft u vragen, suggesties of ideeën over onze journalistiek? Mail dan naar onze redactie via podcast@nrc.nl. Host: Gemma VenhuizenGast: Menno TammingaRedactie en montage: Rosa van ToledoZie het privacybeleid op https://art19.com/privacy en de privacyverklaring van Californië op https://art19.com/privacy#do-not-sell-my-info.
Transcribe →Zomerserie over de toekomst: waarom piekeren we toch zoveel over wat komen gaat?
Aug 6, 202500:20:23Tap to summarizeUren wakker liggen in de nacht, vanwege een afspraak morgen. Op de fiets peinzen over wat er gebeurt als je je baan verliest, of over die gênante opmerking tijdens de lunch. We piekeren veel, over wat geweest is en vooral over wat nog moet komen. Redacteur Ellen de Bruin vroeg zich af: waarom piekeren we toch zoveel?Heeft u vragen, suggesties of ideeën over onze journalistiek? Mail dan naar onze ombudsman via ombudsman@nrc.nlHost: Gemma VenhuizenGast: Ellen de BruinRedactie en montage: Rosa van ToledoZie het privacybeleid op https://art19.com/privacy en de privacyverklaring van Californië op https://art19.com/privacy#do-not-sell-my-info.
Transcribe →Zomerserie over de toekomst: toekomstvoorspellen is te leren
Jul 30, 202500:27:03Tap to summarizeSpeculeren over de toekomst doen we allemaal, maar deelnemers van online forecasting-toernooien pakken het serieuzer aan. En met succes. Laura Wismans dook in hun wereld en wilde weten: wat maakt hun voorspellingen zo betrouwbaar? Heeft u vragen, suggesties of ideeën over onze journalistiek? Mail dan naar onze ombudsman via ombudsman@nrc.nlHost: Gemma VenhuizenGast: Laura WismansRedactie en montage: Rosa van ToledoZie het privacybeleid op https://art19.com/privacy en de privacyverklaring van Californië op https://art19.com/privacy#do-not-sell-my-info.
Transcribe →