Podcast
Opium
Hosted by NPO Luister / AVROTROS · EN
Opium is hét kunst- en cultuurprogramma, met interviews en reportages, een artist in residence in ons Opium Atelier en een eigen Nachtkastje. En muziek om je te verwonderen, en dan bij in slaap te vallen.
84episodes
Episodes
Newest firstAll episodes
Het gesprek - August Dirks en Annike Kaljouw (19 juni 2026)
1w ago00:19:50Tap to summarizeBrecht van Hulten praat met August Dirks kapitein van narrenschip Azart, en met regisseur Annike Kaljouw die samen met Masha Novikova een documentaire maakte over het schip: Azart, come make art. Vanaf volgende week is deze film in de bioscoop te zien. Het Amsterdamse narrenschip Azart, The Ship of Fools, voer 33 jaar over de wereld als varend kunstwerk om vrolijkheid, theater en muziek te brengen. Levenskunstenaar kapitein August Dirks wilde de V.O.C.-route overdoen, maar dan wel op een andere manier: "Niet om te stelen en te kelen, maar om te spelen en te delen." Door tegenslag onderweg, zet het schip koers naar een laatste spectaculaire ligplaats. De film vertelt de kleurrijke en vrolijke geschiedenis van het schip Azart, met in de hoofdrol kapitein August die al die tijd op het avonturenschip woonde en werkte. Inmiddels is het schip gestrand -letterlijk- op een Zuid-Amerikaans strandje, waar het wonderlijke verhaal nog altijd verder gaat, onder leiding van een groep lokale kunstenaars. Het Amsterdamse Azartplein is genoemd naar deze zottenschuit.
Transcribe →Het gesprek - Caro Derkx (18 juni 2026)
1w ago00:14:41Tap to summarizeShula Tas praat met theatermaker Caro Derkx over haar boek Mijn onwaarschijnlijke vriendschap met Emma Watson. De zevenentwintigjarige Caro lijkt het leven op orde te hebben, maar niks is minder waar. Haar dagen kleuren donker en ze komt haar bed nauwelijks uit. Onverwachts vindt ze steun in dagelijkse mails aan Emma Watson. Er is alleen één probleem: deze Emma blijft op afstand. Impulsief vertrekt Caro naar Oxford, waar Emma volgens social media studeert. Wat volgt is een reis langs imponerende bibliotheken, colleges en gesloten toegangspoorten, in de hoop Emma ‘toevallig’ tegen het lijf te lopen. Caro Derkx (1995) is theatermaker en actrice. Ze studeerde af aan de Toneelacademie Maastricht met de bekroonde solo Me, Myself & Sir Roger Scruton en maakte daarna onder meer de voorstelling Emma Watson – The Play. Ze is te zien in verscheidene Nederlandse films en series waaronder Vleesdag: de eerste 18+-horror van eigen bodem. Daarnaast is ze co-host van de feministische podcast Wolf. Mijn onwaarschijnlijke vriendschap met Emma Watson is haar boekdebuut.
Transcribe →Het gesprek - Flip van Doorn (17 juni 2026)
1w ago00:15:38Tap to summarizeAnnemieke Bosman praat met schrijver en journalist Flip van Doorn over zijn boek Zeeland. Flip van Doorn stamt af van Zeeuwse regenten en van de kapitein van het slavenschip Zeelands Welvaren, maar ook van bewoners die al in de zestiende eeuw hun dorp moesten afstaan aan de golven van de Oosterschelde. Met een nieuwsgierige blik, de oren gespitst op verhalen over cultuur en geschiedenis, reist hij door het verleden en het heden van de Scheldedelta. Op Walcheren heeft hij een afspraak met een godin, in Zierikzee ontvangt hij een bericht van een verre voorouder, en op de Westerschelde kruist hij het zog van een spookschip. Zeeland is een monumentale reis door de Zeeuwse historie.
Transcribe →Het gesprek - Adwin de Kluyver (16 juni 2026)
1w ago00:17:36Tap to summarizeAnnemieke Bosman in gesprek met schrijver Adwin de Kluyver.Na succesvol boeken voor volwassenen te hebben geschreven stort De Kluyver zich nu op de jeugdroman. In zijn nieuwe boek Aouda en Passepartout vertelt Adwin de Kluyver het klassieke reisverhaal Reis om de wereld in tachtig dagen van Jules Verne, maar dan anders. Het beroemde verhaal van de Engelse rijkaard Phileas Fogg in 1872 die een weddenschap afsluit; zal het hem lukken in tachtig dagen om de wereld te reizen? wordt door De Kluyver anders bekeken. De Kluyver vertelt het verhaal door de ogen van twee personages uit het oorspronkelijke boek: de opstandige Franse bediende Passepartout en de Indiase Aouda, de jonge weduwe die onderweg van de brandstapel wordt gered. Adwin de Kluyver is schrijver, historicus, organisator van filmfestivals en poolreiziger. Hij deed historisch onderzoek naar expedities en ontdekkingsreizen. Eerder schreef hij boeken voor volwassenen – over de Noordpool, de Zuidpool en over eilanden – die lovend werden ontvangen, genomineerd werden voor literaire prijzen en vertaald zijn in het buitenland.
Transcribe →Het gesprek - Guy Weizman en Olaf Ait Tami (15 juni 2026)
2w ago00:14:47Tap to summarizeAnnemieke Bosman in gesprek met regisseur Guy Weizman en acteur Olaf Ait Tami. Deze zomer staat in het Amsterdamse Bostheater de voorstelling Spinoza, de Mokum Musical.De musical gaat over een broer en twee zussen - Bento, Rebecca en Miriam, die opgroeien in de Portugees-Joodse vluchtelingengemeenschap van Amsterdam in de 17e eeuw. Meegevoerd door ballingschap, liefde en verlies kiest ieder van hen een eigen pad. Spinoza, de Mokum Musical is een productie van NITE en Club Guy & Roni, in samenwerking met HIIIT en het Muziek, met in de hoofdrollen Malou Gorter, Sarah Janneh, Joes Brauers en Olaf Ait Tami.
Transcribe →Het gesprek - Gerold Guthman (12 juni 2026)
2w ago00:14:49Tap to summarizeBrecht van Hulten in gesprek met theatermaker Gerold Guthman. Guthman komt praten over de nieuwe voorstelling van theatergroep Vis à Vis, getiteld Carrousel.Carrousel is de eerste grote Vis à Vis regie in handen van Gerold Guthman. Als acteur is hij al 28 jaar één van de vaste gezichten van het gezelschap. Guthman koesterde al lange tijd de wens om een voorstelling te maken geïnspireerd op zijn eigen familie en de thema’s die tussen verschillende generaties spelen. Tijdens zijn research ontdekte hij een onderbelicht stuk geschiedenis over hoe Surinaamse mensen op de Wereldtentoonstelling in 1883 als bezienswaardigheid werden tentoongesteld. In Carrousel verweeft hij een familieverhaal over erfopvolging met dit vrijwel vergeten hoofdstuk uit de Nederlandse geschiedenis. Theatergezelschap Vis à Vis speelt sinds 2007 openluchtvoorstellingen bij het Almeerderstrand. Luchtige comedy, verbluffend spektakel en vernuftige verhaallijnen leiden het publiek met een knipoog langs de afgrond van zware dilemma’s.
Transcribe →Het gesprek - Daan Heerma van Voss (11 juni 2026)
2w ago00:14:36Tap to summarizeShula Tas in gesprek met Daan Heerma van Voss. Deze week verschijnt het boek 'Waarom ik Amerika afwijs' bij De Arbeiderspers. In dit scherpzinnige essay buigt Daan Heerma van Voss zich over het anti-amerikanisme van Menno ter Braak, die in 1927 al waarschuwde voor de Amerikaanse cultuur en de gevaren die 'het nieuwe land' vertegenwoordigde. Nu de Europese bezwaren tegen Amerika heviger zijn dan ooit stelt Daan Heerma van Voss Ter Braaks werk opnieuw aan ons voor. Hij analyseert haarscherp zijn eigen, in afkeer omgeslagen liefde voor het land en komt erachter dat zijn (of onze) bezwaren in feite dicht bij die van Ter Braak liggen. We waren nog zo gewaarschuwd! In een van zijn spraakmakende essays – ‘Waarom ik “Amerika” afwijs’, uit 1927 – formuleerde Menno ter Braak (1902-1940) zijn bezwaren tegen de Amerikaanse cultuur, die in ons is gedrongen ‘als de tendentie tot wanorde en oppervlakkigheid […] tot rumoer en verkeer’, een cultuur die onherroepelijk zou leiden tot zelfverloochening van onze Europese identiteit.Zijn waarschuwing ging verloren in de strijd. En over Amerika als onze bevrijder klonk tot lang na de oorlog niets dan goeds. Daan Heerma van Voss schrijft romans, journalistieke en beschouwende boeken. Zijn werk is in verscheidene talen vertaald. Werk van hem werd bekroond met de (journalistieke prijs) De Tegel 2011, hij won de BNG Bank Literatuurprijs voor zijn roman Geen vaarwel vandaag. Zijn laatste roman is Schijnoffers (2025).
Transcribe →Het gesprek - Maarten Inghels (10 juni 2026)
2w ago00:13:20Tap to summarizeAnnemieke Bosman in gesprek met Maarten Inghels.Achttien is de nieuwe roman van Maarten Inghels waarin een auteur, Maarten Inghels, door het hof gesommeerd wordt om een portret te schrijven van Elisabeth, de kroonprinses van België, naar aanleiding van haar achttiende verjaardag. Maar is de prinses wel wie ze lijkt? Al gauw vervormen de ontmoetingen met Elisabeth tot een spiegelpaleis dat vragen oproept over volwassenheid, verantwoordelijkheid, de kracht van verbeelding en de verhalen die we aan onze kinderen vertellen. Samen met de auteur en zijn dochtertje Zelda gaan we op queeste langs sprookjes, Valse Boudewijn, Sinterklaas, de poëzie en de jeugd. Maarten Inghels is dichter, schrijver en beeldend kunstenaar. Hij publiceerde diverse romans en dichtbundels die werden genomineerd voor de BNG Literatuurprijs, Herman de Coninckprijs en Vincent Van Meenenprijs. Van 2016 tot 2018 was hij Stadsdichter van Antwerpen.
Transcribe →Het gesprek - Sven Peetoom (5 juni 2026)
3w ago00:17:30Tap to summarizeBrecht van Hulten praat met regisseur Sven Peetoom over zijn documentaire Mama'ku – Van Jakarta tot de Molukken. Tijdens een reis naar Indonesië vinden danseres Cheroney Pelupessy en haar zwijgzame moeder samen een manier om zich te verhouden tot het onderdrukte verleden van de moeder, getekend door migratie, huiselijk geweld en intergenerationeel trauma. Eerder maakte Sven Peetoom met Juliette Dominicus de documentaire's Tussen Wal en Schip – Geruisloos Indisch en Indisch Zwijgen.
Transcribe →Het gesprek - Farren van Wyk (4 juni 2026)
3w ago00:16:49Tap to summarizeShula Tas praat met fotograaf Farren van Wyk over haar tentoonstelling Mixedness is my mythology, nu te zien in Fotomuseum Den Haag. Vanaf 4 april 2026 presenteert Fotomuseum Den Haag de eerste museale solotentoonstelling van de Zuid-Afrikaans-Nederlandse fotograaf Farren van Wyk (1993): Mixedness is my Mythology. In deze tentoonstelling onderzoekt Van Wyk via fotografie de complexe historische en persoonlijke relatie tussen Zuid-Afrika en Nederland, en reflecteert zij op thema’s als migratie, etniciteit, kolonialisme en apartheid. De tentoonstelling is van 4 april t/m 23 augustus te zien in fotomuseum Den Haag. Met de tentoonstelling brengt Van Wyk een gelaagd en persoonlijk fotografisch onderzoek naar gemengde identiteit. Geboren in 1993, het laatste jaar van de apartheid, met een Zuid-Afrikaanse moeder en een Nederlandse vader, werd zij in Zuid-Afrika geclassificeerd als ‘coloured’. Vanaf haar zesde groeide zij op in het Nederlandse dorp Putten, waar uiteenlopende culturele invloeden – Nederlandse, Zuid-Afrikaanse en de Afrikaanse diaspora - samenkwamen in haar leefwereld. Familie In Mixedness is my Mythology staat haar familie centraal. Van Wyk fotografeert haar ouders, broers en maakt het werk in samenwerking met hen. Ze onderzocht hoe de apartheidscategorie 'coloured' haar geschiedenis heeft gevormd, en gaandeweg heeft zij samen met haar familie de opgelegde identiteit gedeconstrueerd en hun eigen identiteit gevisualiseerd. De beelden tonen intieme portretten en zorgvuldig geënsceneerde momenten waarin familieleden niet alleen onderwerp, maar ook medevertellers worden. Het boeren familiebedrijf in Putten, waar de familie woont, vormt in alle foto’s de achtergrond. Zwart-wit fotografie Van Wyk kiest bewust voor de traditionele beeldtaal van zwart-witfotografie. In dit ogenschijnlijke grijze gebied bevraagt en herdefinieert zij wat het betekent om een ‘persoon van kleur’ te zijn. De keuze voor zwart-wit maakt ruimte voor reflectie op representatie, zichtbaarheid en geschiedenis. Tegelijkertijd werkt zij toe naar een persoonlijke en collectieve aanvaarding van een gemengde identiteit. Door het ontwikkelen van een eigen iconografie creëert Van Wyk haar eigen mythologie, een visueel universum waarin verleden en heden, familiegeschiedenis en maatschappelijke structuren samenkomen.
Transcribe →